به گزارش آیندگان؛ روزنامه گاردین در گزارشی که دوشنبه ۲۶ ژانویه ۲۰۲۶ درباره اعتراضات سراسری در ایران و کشتار ایرانیان به دست جمهوری اسلامی منتشر کرده، به نامه گروهی از چهرههای سرشناس ایرانی مرتبط با فوتبال پرداخته که از جیانی اینفانتینو، رئیس فدراسیون بینالمللی فوتبال (فیفا) خواستهاند کشتار و بازداشت فوتبالیستها و تهدیدهایی را که علیه بازیکنان در ایران صورت گرفته، محکوم کند. این مطالبه در قالب نامهای سرگشاده مطرح شده که علاوه بر اینفانتینو، خطاب به رؤسای بیش از ۲۰۰ فدراسیون ملی عضو فیفا نیز ارسال شده است.
در میان ۲۰ امضاکننده این نامه، نام علی کریمی که ۱۲۷ بار برای تیم ملی ایران بازی کرده، و سه ملیپوش پیشین دیگر دیده میشود. در فهرست امضاکنندگان همچنین یک مربی، یک داور و روزنامهنگاران ورزشی نیز حضور دارند.
در این نامه آمده است که یک «جنبش سراسری، مردمی و مدنی» با واکنشی از سوی مقامهای ایرانی مواجه شده که شامل «سرکوب سیستماتیک، کشتار جمعی و اقداماتی است که مصادیق روشن جنایت علیه بشریت و جنایت جنگی به شمار میآیند».
در میان هزاران نفری که در اعتراضهای این ماه کشته شدهاند، نامه به اطلاعات و گزارشهایی اشاره میکند که شمار قربانیان را ۱۸ هزار نفر برآورد میکنند، هرچند برخی برآوردها حتی بالاتر از این رقم است، به گفته نامه «تعداد قابلتوجهی از اعضای جامعه فوتبال» نیز حضور دارند. در میان آنان از مجتبی ترشیز، بازیکن سابق لیگ برتر، نام برده شده که دو فرزند خردسال داشته است.
دیگر قربانیانی که در نامه از آنها نام برده شده شامل صبا رشیدیان، کمکداور فوتبال زنان؛ مهدی لواسانی، مربی ردههای پایه؛ فوتبالیستها امیرحسین محمدزاده و ریبین مرادی و محمد حاجیپور، دروازهبان تیم ملی فوتبال ساحلی ایران هستند.
این نامه همچنین نسبت به سرنوشت امیرحسن قادرزاده، بازیکن ۱۹ ساله سپاهان اصفهان، ابراز نگرانی کرده است. بنا بر گزارشها، به خانواده او گفته شده که به دلیل شرکت در اعتراضها با خطر قریبالوقوع اعدام روبهروست. پرونده او هفته گذشته پس از برجسته شدن توسط عفو بینالملل، از سوی وزارت خارجه ایالات متحده محکوم شد.
امضاکنندگان نامه که در میان آنها بختیار رحمانی، دومین بازیکن ایرانی منتخب جام جهانی نیز حضور دارد، میگویند قطع سراسری اینترنت و ارتباطات تلفنی در کشور، راستیآزمایی مرگها و بازداشتها را دشوار کرده است. آنها میگویند چندین عضو جامعه فوتبال هنگام ورود به ایران به دلیل بیان دیدگاههایشان بازداشت شدهاند و گذرنامههایشان ضبط شده است.
در خطاب به اینفانتینو، نامه میگوید: «فوتبال، بهعنوان تأثیرگذارترین پدیده اجتماعی جهان، نمیتواند و نباید در برابر اعدامها، کشتارها، بازداشتهای خودسرانه و تهدیدهای علیه ورزشکاران سکوت کند.»
این گروه از فیفا و فدراسیونهای ملی فوتبال میخواهند این اقدامات را بهطور علنی محکوم کنند، خواستار توقف فوری آنها شوند، از همه سازوکارهای حقوقی و انضباطی در دسترس برای حفاظت از چهرههای فوتبال ایران استفاده کنند و «تأکید کنند که اعتراض مسالمتآمیز و بیان دیدگاههای شخصی، حقوق بنیادین بشر است».
نامه در پایان تأکید میکند: «سکوت در برابر این جنایتها به معنای کنار گذاشتن همان اصولی است که فوتبال جهانی مدعی دفاع از آنهاست.»
برای اظهار نظر در این باره با فیفا تماس گرفته شده است.
علی کریمی به یکی از برجستهترین صداهای ورزشی حامی جنبش اعتراضی ایران تبدیل شده است. او در سال ۲۰۲۲ مقامها را متهم کرد که قصد ربودن او را داشتهاند و مدعی شد پس از حمایت علنیاش از اعتراضهای ضدحکومتی، خانوادهاش تهدید شدهاند. کریمی که سابقه بازی در بایرن مونیخ را دارد، پس از آنکه نیروهای امنیتی ایران بهطور موقت خانه خانوادهاش را ضبط کردند، در سال ۲۰۲۳ به ایالات متحده نقل مکان کرد.
کریمی گفت ایرانیان طی دههها برای حقوق ابتدایی «بهای سنگینی، از جمله جان و آزادیشان» پرداختهاند و هدف او این است که جامعه بینالمللی از جنایتهایی که در حال وقوع است، آگاه شود.
او گفت: «من همیشه خودم را یکی از مردم دانستهام. حالا که کشورمان یکی از حساسترین و اندوهبارترین دورههای خود را میگذراند، کمترین کاری که میتوانم انجام دهم این است که صدای مردمم باشم.»
کریمی گفت معترضان «امیدوارتر از همیشه» هستند و آنچه میخواهند «آزادی و دموکراسی از طریق صندوق رأی» است. او افزود: «ما شاهد کشتار جمعی مردم بودیم؛ ارقامی که واقعیت آنها بسیار بالاتر از اعداد اعلامشده است.»
دستکم ۲۲ ورزشکار از رشتههای دیگر، از جمله بسکتبال، سنگنوردی، کشتی و تکواندو، به دلیل شرکت در اعتراضها کشته شدهاند. مسعود ذاتپرور، قهرمان دو دوره بدنسازی کلاسیک جهان، در جریان اعتراضها در شهر رشت، مرکز استان گیلان در شمالغرب ایران، جان باخت. او در آخرین پست اینستاگرامیاش که از آن زمان حذف شده، نوشته بود: «ما فقط حقوقمان را میخواهیم؛ صدایی که ۴۰ سال خفه شده باید فریاد زده شود.»
گفته میشود مقامهای ایرانی از تصاویر دوربینهای مداربسته مغازهها برای جمعآوری شواهد علیه شرکتکنندگان در اعتراضها استفاده میکنند. مرگ ورزشکاران سرشناس اغلب پوشش گستردهای در رسانههای دولتی دارد.
یک منبع در ایران که نخواست نامش فاش شود، گفت: «تمام کاری که میکنند ایجاد ترس است. میخواهند بگویند: “این کاری است که با ورزشکاران میکنیم، این کاری است که با چهرههای شناختهشده میکنیم، این کاری است که با بزرگترین نامها میکنیم. فکر میکنید با شما چه کار میتوانیم بکنیم؟”»